محمد رضا واليزاده معجزى
456
تاريخ لرستان ( روزگار قاجار ) ( فارسى )
باجولوند و يار احمد ، بالا گريوه و خوانين شهر خرمآباد ( والىزادگان و چاغروندها ) نوشته و معجلا از آنها خواست كه سريعا نيروهاى خود را بسيج نموده و طورى حركت كنند كه قبل از حمله محمد على شاه به تهران به سوى نهاوند عزيمت كرده و در نهاوند به اردويى كه از كرمانشاه بهطرف نهاوند مىرود ملحق شوند . امير اشرف كه از حيث قدرت و نفوذ در پيشكوه مرد شماره يك لرستان بود و چهار بخش مهم طرهان ، دلفان ، چنگى و سلسله زير سلطه و اقتدار او قرار داشت ، نامه و قاصد به سوى همه خوانين و توشمالان و كدخدايان و متنفذين ايلات و طوايف و تيرهها فرستاد و به آنها تأكيد كرد كه به قيد فوريت سوارها و تفنگچىهاى طايفه خود را حاضر آورده و به اردوى او در كوهدشت اعزام دارند كه عاجلا به سوى نهاوند عازم شوند . هر روز عدهاى سوار و تفنگچى همراه خوانين و توشمالان و كدخدايان در كوهدشت وارد اردوى نظر على خان امير اشرف مىشدند و اوايل ماه رمضان 1329 از كوهدشت به جانب اليشتر و دلفان كوچ كردند . عقيده نظر على خان بر اين بود كه ساير خوانين لرستان هم با سواران خود در اليشتر حاضر شوند و عموما تشكيل يك اردوى واحد منظم را داده و اهل شهر خرمآباد هركدام كه داوطلب شركت در اين نهضت بزرگ مىباشند به اردوى مزبور كه در واقع اردوى پشتكوه لرستان است ، ملحق گردند . ولى بر خلاف انتظار نظر على خان رؤسا و سركردگان با عقيده او مخالفت كرده و به دو اردو تقسيم شدند كه يكى به رياست خود امير اشرف ( نظر على خان ) عازم شدند و اردوى دوم بر خلاف آنچه پيشبينى مىشد ، منحصر شد به عده كمى از سواران بيرانوند كه به رياست شيخ على خان بيرانوند از منطقه هرو حركت و از طريق زاغه و سيلاخور وارد بروجرد شده و از بروجرد عازم نهاوند گرديدند و بهطرف كنگاور كه قرارگاه اردوى سالار الدوله بود ، حركت كردند . اردوى اول لرستان به زعامت نظر على خان اردوى اول نظر على خان كه شامل اكثريت سواران لرستانى بود به رياست نظر على خان امير اشرف حركت كرد و عناصر اين اردو عبارت بود از سواران امرايى ، سورى ، گراوند ، اولاد قباد ، قرعليوند ، آزادبخت ، زروتى ، كونانى ، آينهوند ، نور على ، مير بيك ، كرمعلى ، فلك الدين ، چوارى ، ايتوند ، قسمتى از طايفه كاكاوند كه مربوط به ابراهيم خان بودند و طوايف و تيرههاى : رومشكان ، سرطرهان و طوايف مختلف چنگى از قبيل : طولابى ، طهماسب ، ميرزاوند و دهها تيره و طايفه